Անավարտ դիմանկար
Փորձում եմ տալ դիմանկարր մի մարդու, ում հետ ամեն օր շփվում եմ աշխատանքի բերումով ու ... դժվարանում եմ … Դժվարանում եմ, որովհետև ապրել ու արարել այսպես անաղմուկ, առանց թմբկահարելու, առանց բարձրագոչ ու ամպագոռգոռ խոսքերի, մեր օրերում անհավատալի է: Իսկ լուռ մարդկանց երբեմն դժվար է հասկանալ… Ահա այսպիսին է մեր հրաշալի ընկերը, տաղանդաշատ արվեստագետ Վահան Շիրոյանը: Համեստ, լռակյաց, պարկեշտ անհատականությունը կյանքի, աշխարհի ու մարդկանց հետ խոսում է իր ստեղծագործությունների լեզվով: Փայտն ասեղնագործվում, իմաստավորվում, վերականգնում պատմություն, անցյալ, հիշողություններ…
Հայկական փայտարվեստն ավանդական այն ուղղություններից է, որ անմիջականորեն կապված է ժողովրդի պատկերացումների, հոգեբանության, ազգային կերպի հետ . դա մեր լեզուն է, մեր կերպը, մեր դեմքը և այդ լեզուն, դեմքը, կերպը մեզ փոխանցվում է այսպիսի մարդկանց շնորհիվ, ինչպիսին Վահան Շիրոյանն է, որն, անկասկած, իր մնայուն տեղն ունի այսօր հայկական փայտարվեստի բնագավառում:
"Սա մեծ արվեստ է` մեծ զգացումից ծնված…" Արվեստաբան Սարո Սարուխանյանի բնութագրումն է: Ամեն լավ բան սիրուց է ծնվում և հակառակը: Չլիներ այդ մեծ զգացումը, չէր լինի "Ավետումը", "Սբ. Էջմիածնի արարումը",
"12 առաքյալները", "Վերջին ընթրիքը", "Խաչելություն", "Հարություն", "Համբարձում", "Գր. Նարեկացի", "Ադամն ու Եվան", "Խորհրդավոր ընթրիք" գործերը և այլն, և այլն…
Վահան Շիրոյանի բոլոր գործերը աչքի են ընկնում կատարման բարձրաճաշակությամբ և նրբազգացությամբ: Ասես հոգևոր ապրումով լի փայտակերտ յուրահատուկ աղոթքներ են… Նյութեղեն և աննյութ`միաժամանակ:
Սերը ճշմարիտ բարու, գեղեցիկի ու հավերժականի հանդեպ, որի ակունքը ոչ միայն վարպետ-արվեստագետի ներաշխարհում է, այլև այն ազգ-ամբողջականության մեջ, որից սերել է Վահան Շիրոյան անհատականությունը:
Վահան Շիրոյան անհատականության ձևավորման գործում մեծ է վանեցի Տրդատ պապից ժառանգած փայտարվեստի նկատմամբ սերը, տատից` անմնացորդ հավատքն առ Աստված…
Ամենավերջինը կդառնա առաջին, ամենաանշուքը`շքեղ, մեռածը` կենդանի, եթե նրանց հաղորդվի արվեստի շունչն ու արարչական սերը…
Անշունչ փայտին կյանք կարող է շնորհել միայն Աստված ու նաև այն արվեստագետը, ում Տերը բաշխել է իր արարչական շնորհը:
Արմատից կտրած չոր ու ցամաք ճյուղն ու փայտը վաղուց են հաշտվել կորստյան մտքին, բայց Վ. Շիրոյանը նրանց կյանքի է կոչում, ստիպում ապրել:
Վահան Շիրոյանը իր ստեղծագործություններով ավելորդ անգամ փաստում է, որ հայի տոհմածառը միշտ կենսունակ է: Իսկ մենք ուրախ ենք մեր աշակերտների համար, որ իրենց աչքի առաջ ունեն գեղեցիկ ապրելու այսպիսի մի օրինակ, մարդ, որի ստեղծած արժեքը ժամանակն է չափելու, մարդ, ով հրաշալի սերտել է "Ոչ միայն հացիվ այլև բանիվը": Մեր օրերում եզակի հանդիպող մի երևույթ:
Սիրով` Սաթենիկ Մարկոսյան
